بیستوششمین نشست شورای سران کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای در حالی در بیشکک قزاقستان آغاز بکار کرد که در آن رهبران کشورها در سخنان خود ضمن تاکید بر ضرورت جهان چند قطبی از
سیاست های مداخله گرانه و زورگویانه آمریکا انتقاد و با آن مخالفت کردند.
بر اساس گزارش ها،رئیسجمهوری چین طی سخنان خود در این اجلاس ، ضمن اعلام حمایت از شکلگیری جهان چندقطبی گفت: ما باید ارزشهای مشترک بشری را ترویج کنیم، از استانداردهای دوگانه، استثناگرایی، مداخلهجویی، زورگویی و «قانون جنگل» دست بکشیم و دموکراتیزه شدن روابط بینالملل را پیش ببریم.
«شی جینپینگ» تاکید کرد: شکلگیری جهان چندقطبی، به یک روند تاریخی برگشتناپذیر تبدیل شده است.وی گفت که از شکلگیری جهانی چندقطبی، برابر و عادلانه حمایت میکند و کشورهای جنوب جهانی به عنصری مهم در گفتوگو درباره این جهان تبدیل شدهاند و پکن خواستار تقویت نقش آنهاست.رئیس جمهور چین با بیان اینکه پکن خواستار همکاری برای احیای اقتدار سازمان ملل متحد است، گفت: سازمان همکاری شانگهای میتواند نقش بزرگتری در ساخت جهانی مبتنی بر عدالت و برابری ایفا کند. او تصریح کرد: امروز رقابت میان گفتوگو و تقابل، همکاری برد- برد و بازی حاصلجمع صفر و چندجانبهگرایی و یکجانبهگرایی شدت گرفته و سایه جنگ همچنان از جهان دور نشده است.
قرقیزستان: باید جهان چندقطبی عادلانه بنا شود
رئیسجمهوری قرقیزستان نیز در نشست سازمان همکاری شانگهای پلاس، اظهار داشت که جهان چندقطبی عادلانه باید بر پایه احترام به انتخاب هر کشور، پایبندی به قواعد و حقوق بینالملل و گفتوگوی مستمر بنا شود. «صدر جباروف» با بیان این مطلب، افزود: قرقیزستان، چندقطبیگرایی را به معنای گسترش دایره کشورهایی میداند که در مسائلی از جمله به رسمیت شناختن مسیرهای متفاوت توسعه، احترام به فرهنگها و سنتها و همچنین توزیع عادلانهتر فرصتها و مسئولیتها مشارکت دارند. رئیسجمهور قرقیزستان تأکید کرد: برای ما، معیار اصلی عدالت، شنیده شدن صدای هر کشور و اجرای بدون استثنای قواعد بینالمللی برای همه است.
تاکید پوتین بر استفاده از ارزهای ملی به جای دلار
همچنین،رئیس جمهوری روسیه نیز در این نشست گفت : اعضای سازمان همکاری شانگهای بهطور فزایندهای از ارزهای ملی در مبادلات استفاده میکنند و سهم آنها در مبادلات تجاری روسیه با شرکای این سازمان بیش از ۹۸درصد است.ولادیمیر پوتین افزود: سازمان همکاری شانگهای طی ۲۵سال، مسیری در واقع بزرگ را پیموده و به مرکزی تأثیرگذار در جهان چندقطبی تبدیل شده است.وی افزود: روسیه از تلاشها برای افزایش اثربخشی سازمان همکاری شانگهای حمایت میکند و تقویت تجارت بین کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای یکی از وظایف اصلی این سازمان است.این مقام روس گفت: مبادلات تجاری روسیه با کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای در سال ۲۰۲۵از ۴۰۰میلیارد دلار فراتر رفت.
اردوغان: «توافق مکه» مبتنی بر بازدارندگی جمعی است
در همین حال، رئیس جمهور ترکیه طی سخنرانی خود در نشست شانگهای تاکید کرد که اتحاد دفاعی مکه، مبتنی بر بازدارندگی جمعی است و سهم قابل توجهی در صلح و ثبات منطقهای و جهانی خواهد داشت .رجب طیب اردوغان گفت: ترکیه به دنبال تعمیق همکاری با سازمان همکاری شانگهای خواهد بود که «ستاره ای در حال ظهور» است .وی ادامه داد: ما تلاش خواهیم کرد تا همکاری خود را با سازمان همکاری شانگهای در هر زمینهای پیش ببریم.
اردوغان افزود: سازمان همکاری شانگهای که نماینده ۳.۵میلیارد نفر و ۳۵تریلیون دلار تولید ناخالص داخلی است، عنصری ضروری از یک نظم چندقطبی است. ترکیه مسئولیت حل مناقشات از طریق گفتگو و دیپلماسی را بر عهده میگیرد و به تلاش برای صلح، آرامش و ثبات در سراسر جهان ادامه خواهد داد. رئیس جمهور ترکیه افزود: ما میخواهیم ابتکار کریدور میانی عبوری از دریای خزر با ابتکار کمربند و جاده همسو باشد و اهمیت زیادی برای همکاری در درون این سازمان قائل هستیم.او با اشاره به اینکه غزه و لبنان نباید فراموش شوند، گفت: ۷۴۰۰۰نفر در حملات اسرائیل شهید شدهاند و کل منطقه بهای این سیاست تهاجمی را میپردازد. این در حالی است که «حاکان فیدان»، وزیر امور خارجه ترکیه نیز در حاشیه این نشست درباره جنایات اسرائیل تصریح کرد که نتانیاهو به عنوان عامل نسلکشی، به دشمن مشترک بشریت، جامعه بینالمللی و امنیت جهانی تبدیل شده است.
هند: خواستار گفتگو برای پایان تنشها هستیم
در چنین شرایطی،نخست وزیر هند طی سخنرانی خود در اجلاس سازمان همکاری شانگهای خواستار گفتگو برای پایان دادن به درگیریها در بحبوحه جنگ اوکراین و تنشهای آمریکا و ایران شد.«نارندرا مودی» گفت: هند همواره تأکید کرده است که راه حل همه تنشها و درگیریها را نمیتوان در میدان جنگ یافت، بلکه فقط از طریق گفتگو و دیپلماسی میتوان به آن دست یافت.وی گفت: در جهان به هم پیوسته امروز، دامنه امنیت حتی گستردهتر شده است. وی افزود که بحران در خاورمیانه نشان داده است که درگیری در یک منطقه فقط به آن منطقه محدود نمیشود.
ازبکستان: خواستار کاهش تنش در خاورمیانه هستیم
در همین حال، رئیسجمهوری ازبکستان در نشست سازمان همکاری شانگهای در بیشکک، تحولات خاورمیانه را بهطور ویژه نگرانکننده خواند و گفت: ما قاطعانه از ازسرگیری گفتوگو و کاهش تنشها در منطقه حمایت میکنیم.«شوکت میرضیایف» با بیان این مطلب، افزود: نشست سران شانگهای در شرایطی برگزار میشود که جهان با افزایش شکافهای ژئوپلیتیکی، کاهش اعتماد، تشدید درگیریها و تضعیف حقوق بینالملل روبهرو است.
وی با اشاره به بیستوپنجمین سالگرد تاسیس این نهاد، افزود: سازمان همکاری شانگهای طی یکچهارم قرن گذشته، با پایبندی به اصول «روح شانگهای»، زمینه گفتوگویی برابر را فراهم کرده و در تقویت ثبات منطقهای و توسعه پایدار کشورهای عضو نقش موثری داشته است.
امضای «اعلامیه بیشکک» از سوی سران شانگهای
در چنین شرایطی، سران کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای (SCO) در جریان اجلاس سران، اعلامیه بیشکک را امضا کردند. آنها توافق کردند تلاشها برای تحکیم هرچه بیشتر سازمان همکاری شانگهای و تحقق اهداف تعیینشده در راهبرد توسعه این سازمان تا سال ۲۰۳۵ادامه یابد. بر اساس گزارش ها، این اعلامیه بهعنوان سند اصلی تصویبشده در اجلاس سران سازمان همکاری شانگهای در بیشکک شناخته میشود.
شرکتکنندگان در نشست شورای سران کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای، بر ضرورت اصلاح و بهبود نظام حکمرانی و تنظیم مقررات جهانی تأکید کردند؛ از جمله تدوین هنجارها و قواعدی که مشارکت برابر همه کشورها در تصمیمگیریهای بینالمللی و بهرهمندی آنها از نتایج این تصمیمات را تضمین کند.در این اعلامیه همچنین آمده است که سران کشورهای عضو سازمان از همکاری با کشورهای علاقهمند، سازمانهای بینالمللی و ائتلافها و تشکلهای چندجانبه استقبال میکنند.در متن اعلامیه تأکید شده است که تعامل در قالب سازمان همکاری شانگهای پلاس (SCO Plus) به شکلگیری یک مشارکت جهانی گسترده و فراگیر کمک میکند.
این اعلامیه همچنین به موضوعات مهم روز در دستور کار جهانی، از جمله لزوم استفاده ایمن و مسئولانه از فناوریهای هوش مصنوعی، توسعه پایدار و اصلاح نظام حکمرانی اقتصادی جهانی پرداخته است.علاوه بر اعلامیه بیشکک به مناسبت بیستوپنجمین سالگرد تأسیس سازمان همکاری شانگهای، شرکتکنندگان در اجلاس سران ۲۷سند دیگر را نیز به امضا رساندند.با پایان دوره ریاست قرقیزستان، ریاست سازمان همکاری شانگهای برای دوره آینده به پاکستان منتقل شد و پاکستان میزبان اجلاس سران در سال ۲۰۲۷خواهد بود.
شما چه نظری دارید؟